Dwie amerykańskie miejscowości stały się oazami ciemnego nieba

Fontanna nocą w Fountains Hills

Zachodnia część Stanów Zjednoczonych wzbogaciła się o kolejne społeczności ciemnego nieba. Do kilkunastu rozsianych po całym świecie dołączyło miasto Fountain Hills oraz miasteczko Torrey Earns.

Międzynarodowy Związek Ciemnego Nieba (IDA) przyznaje status społeczności ciemnego nieba miasteczkom, miastom, gminom i innym obszarom, na których prowadzona jest działalność zmierzająca do zminimalizowania skutków zanieczyszczenia sztucznym światłem. Zakres tej działalności jest zróżnicowany. Najczęściej polega na modernizacji źródeł oświetlenia zewnętrznego na przyjazne nocnemu krajobrazowi, przy czym równolegle prowadzone są wydarzenia edukacyjne propagujące wiedzę o astronomii i zanieczyszczeniu sztucznym światłem. Wymagane jest przy tym zaangażowanie lokalnej społeczności oraz przedstawicieli samorządu.

Dotychczas powstało 18 takich miejsc na świecie, w tym ponad połowa w samych Stanach Zjednoczonych. Dwie nowe społeczności ciemnego nieba powołano w drugim tygodniu bieżącego roku, w zachodniej części Stanów Zjednoczonych, w mieście Fountain Hills (Arizona) oraz małym miasteczku Torrey Earns (Utah).

Fountain Hills zamieszkane jest przez ponad 25 tys. mieszkańców i jest jednym z miast wchodzących w skład rozległej metropolii Phoenix. Pasmo górskie oddzielające Fountain Hills od centrum aglomeracji sprawia, że oddziaływanie łuny miejskiej jest ograniczone. Z tego powodu mieszkańcy społeczności szczycą się wyjątkowo ciemnym niebem, biorąc pod uwagę bliskość dużego miasta. W celu zachowania istniejących walorów nocnego krajobrazu, przez ostatnie trzy lata prowadzono starania o uznanie miasta za międzynarodową społeczność ciemnego nieba.

Zmodernizowano istniejące, dość restrykcyjne, prawo regulujące kwestie oświetlenia zewnętrznego. Do obowiązującego od lat wymogu dotyczącego osłon lampowych (by kierowały strumień światła wyłącznie w dół) dołączono wymóg stosowania lamp o odpowiedniej mocy i barwie światła, a także całkowicie zakazano używania wysokociśnieniowych lamp rtęciowych. Wdrożone rozwiązania wpłynęły na poprawienie warunków obserwacyjnych nad miastem. Średnie wyniki pomiarów jasności nocnego nieba wyniosły ok. 19,5 mag/arcsec2.

Dużo ciemniejszym niebem dysponują mieszkańcy Torrey Earns, gdzie średnia pomiarów (po wymianie kilkudzisięciu źródeł światła) wyniosła 21,4 mag/arcsec2. Wpływ na to miały dwa główne czynniki. Pierwszym są niewielkie rozmiary miasteczka zamieszkanego tylko przez 300 osób. Drugim czynnikiem jest izolacja tych terenów od większych ośrodków miejskich. Najbliższe duże miasto, Salt Lake City, znajduje się ponad 200 km na północ od Torrey Earns. Dodatkowo, miasteczko niemal sąsiaduje z Parkiem Narodowym Capitol Reef, który w 2015 r. stał się jednym z międzynarodowych parków ciemnego nieba.

Sąsiedztwo parku certyfikowanego przez IDA spowodowało zainteresowanie mieszkańców Torrey Earns tematyką zanieczyszczenia sztucznym światłem. Z biegiem czasu zaczęto starania o wymianę oświetlenia ulicznego na bardziej zgodne z wymogami. Pieniądze zdobyte w dużej mierze dzięki zbiórkom publicznym pozwoliły na zmodernizowanie 22 lamp ulicznych oraz innych lamp zewnętrznych (umieszczonych na budynkach prywatnych oraz użyteczności publicznej). Starania miejscowej społeczności zostały w końcu docenione przez IDA, która kilka dni temu ogłosiła Torrey Earns jako międzynarodową społeczność ciemnego nieba, pierwszą na terenie stanu Utah.

Więcej informacji:

 

Na zdjęciu: Słynna fontanna w Fountain Hills na tle Księżyca w pełni. Źródło: IDA/Rob Mains.