Hubble na święta: niebiańska kula śnieżna

To zdjęcie z kosmicznego teleskopu Hubble'a przedstawia coś, co wygląda niczym śnieżna zamieć lub szklana "kula śniegu." Tworzące ją gwiazdy należą do M79 - gromady kulistej z katalogu Messiera położonej w odległości blisko 41 000 lat świetlnych od Ziemi, w granicach gwiazdozbioru Zająca. Znana jest ona również jako NGC 1904.

Gromady kuliste to grawitacyjnie powiązane ze sobą grupy liczące nawet do miliona gwiazd. M79 zawiera ich około 150 000, są one gęsto upakowane w obszarze o średnicy zaledwie 118 lat świetlnych. Te gigantyczne, gwiezdne kule składają się w dużej mierze z najstarszych gwiazd w naszej Galaktyce, liczących sobie aż 11,7 miliarda lat.

Większość gromad kulistych grupuje się wokół centrum naszej Galaktyki, jednak M79 znajduje się niemal dokładnie po przeciwnej stronie nieba. Naukowcy podejrzewają, że w jej sąsiedztwie może znajdywać się dużo więcej gwiazd niż zwykle - ich gęstość lokalnie tam wzrasta. A to z kolei sprzyja powstawaniu  nowych gwiazd. Jest i inna możliwość - gromada M79 mogła powstać w nietypowej galaktyce karłowatej, która łączy się z Drogą Mleczną.

Na tym zdjęciu z Hubble'a gwiazdy podobne do Słońca wydają się żółte. Czerwonawe gwiazdy są tu z kolei jasnymi olbrzymami, ostatnimi etapami życia gwiazdy. Większość widocznych tu również, niebieskich obiektów to starzejące się gwiazdy typu helowego. Wyczerpały one już swe paliwo wodorowe i  spalają teraz hel w swych centrach.

Gromada M79 została odkryta w 1780 roku przez Pierre'a Méchaina. Méchain zgłosił to odkrycie Charlesowi Messierowi, który umieścił obiekt w swoim katalogu obiektów mgławicowych. Cztery lata później, przy użyciu większego teleskopu optycznego, William Herschel zdołał rozdzielić światło poszczególnych gwiazd M79 i opisał ją po raz pierwszy jako gromadę kulistą.

 

Czytaj więcej:

Źródlo: NASA

Zdjęcie: gwiazdy gromady kulistej Messier 79 przypominają zabawkę - wzburzoną śnieżną kulę. Obraz zarejestrował Kosmiczny Teleskop Hubble'a. Jest on połączeniem obserwacji wykonanych w latach 1995 i 1997 przy pomocy instrumentu Wide Field Planetary Camera 2. Barwy wykorzystane podczas przetwarzania tego zdjęcia odzwierciedlają naturalne cechy gromady. Źródło: NASA and ESA, Acknowledgment: S. Djorgovski (Caltech) and F. Ferraro (University of Bologna).