Innowacyjny satelita pogodowy Aeolus na orbicie

W środę z kosmodromu Kourou w Gujanie Francuskiej wystartowała europejska rakieta Vega z satelitą do pomiarów wiatru w ziemskiej atmosferze Aeolus.

Start przebiegł bez problemów i czterostopniowa lekka europejska rakieta Vega wyniosła satelitę po niecałej godzinie na docelową orbitę polarną o wysokości 320 km.

Więcej informacji o przygotowania do startu satelity Aeolus

Aeolus to pierwszy satelita, który wykona bardzo dokładne pomiary prędkości wiatrów w atmosferze nad lądami i oceanami. Urządzenie będzie mogło ocenić prędkości wiatrów poziomych od powierzchni Ziemi do wysokości 30 km. Dane zebrane przez satelitę wspomogą obecne modele numeryczne prognozowania pogody.

Aeolus został wyposażony w ultrafioletowy laser wysokiej mocy. Będzie on wykonywał 50 impulsów na sekundę, które potem będą odbijały się od cząsteczek powietrza, chmur i aerozoli w atmosferze. Część z nich trafi z powrotem do aparatury teleskopowej na satelicie. Odbite fotony będą cechowały się nieco inną częstotliwością (kolorem) z uwagi na efekt Dopplera wywoływany przez poruszające się masy powietrza. Dzięki temu będzie można na tej podstawie określać prędkości mierzonych wiatrów.

Aeolus to pierwszy satelita, który zmierzy prędkości wiatrów na wielu wysokościach i na całej planecie. Do tej pory obserwacje prędkości wiatrów były lokalne, często wykonywane przez balony stratosferyczne czy samoloty. Wysłany satelita może więc być dużym krokiem w kierunku lepszego rozumienia procesów powstawania wiatrów na Ziemi, szczególnie w górnej troposferze i dolnej stratosferze.

Pozostaje mieć nadzieję, że innowacja sprawdzi się w kosmosie i skorzystamy na tym m.in. poprzez lepsze prognozowanie pogody. Wcześniej podejmowano już próby laserów ultrafioletowych, jednak bez sukcesu. Ostatnim przykładem jest wysłany do ISS laser CATTI od NASA. Niedługo po aktywacji w 2015 roku przestał działać. Największym wyzwaniem jest wysoka temperatura generowana przez światło lasera, co ogranicza dobór materiałów. Innym problemem są zanieczyszczenia optyki węglowodorami. Nawet niewielka ich ilość na sprzęcie, przy świeceniu takim laserem powoduje ich zwęglenie i drastycznie zmniejsza możliwości transmisyjne urządzenia.

Aeolus został zbudowany przez firmę Airbus Defence and Space, bazuje na konstrukcji Europejskiej Agencji Kosmicznej wykorzystanej w takich projektach jak sonda Rosetta czy Mars Express. Wraz z paliwem ładunek ważył podczas startu 1367 kg.

Na razie inżynierowie przekazali, że satelita wykonał wszystkie planowane działania przygotowawcze na orbicie i jest w bardzo dobrym stanie.

Rakieta Vega zostanie ponownie wykorzystana do wyniesienia włoskiej eksperymentalnej misji PRISMA w grudniu 2018 roku.

Źródło: ESA/SN

Więcej informacji:

Na zdjęciu: Startująca z Kourou Vega z satelitą Aeolus. Źródło: Arianespace.