'Oumuamua - taką nazwę nosi przybysz spoza Układu Słonecznego

1I/'Oumuamua

Odkrycie planetoidy pozasłonecznego pochodzenia, o którym pisaliśmy już wcześniej ("A/2017 U1 – pierwszy znany przybysz spoza Układu Słonecznego. Co o nim wiemy?") zrodziło nowy problem związany z nazewnictwem ciał niebieskich, w którym do tej pory nie było miejsca na ten nowy - pozasłoneczny właśnie - typ obiektów. Dokładne wyliczenia orbity ciała noszącego jeszcze niedawno nazwę A/2017 U1 nie pozostawiają złudzeń - nie jest on grawitacyjnie związany z Układem Słonecznym, zatem powstał wokół innej gwiazdy i najprawdopodobniej we wrześniu br. po raz pierwszy i ostatni zbliżył się w okolice Słońca.  

Mając świadomość jak niespotykane jest to odkrycie, na Międzynarodowej Unii Astronomicznej (IAU - z ang. International Astronomical Union) ciążyła ogromna presja, by jak najszybciej nadać mu ostateczną oficjalną nazwę. A w ciągu niepełnego miesiąca, jaki minął od odkrycia, planetoida miała już kilka różnych oznaczeń - oprócz A/2017 U1 było to także C/2017 U1 (PANSTARRS), ponieważ niedługo po odkryciu uznawano ją za kometę. Minor Planet Center ogłosiło właśnie, że szybka wymiana informacji pomiędzy poszczególnymi komórkami decyzycjnymi IAU doprowadziła do podjęcia decyzji o wprowadzeniu nowego algorytmu w nazewnictwie małych obiektów pochodzących spoza Układu Słonecznego. Odtąd wszystkie tego typu ciała będą oznaczane kolejną liczbą porządkową oraz literą "I" - od "interstellar" (międzygwiazdowy). Dalszy człon nazwy będzie stanowić nazwa własna ciała. Szablon ten jest łudząco podobny do obowiązującej nomenklatury komet krótkookresowych - np. 1P/Halley.

Zgodnie z nowymi zasadami, pozasłoneczna planetoida oznaczana do tej pory jako A/2017 U1, otrzymała już stałą nazwę 1I/'Oumuamua. Innymi dopuszczalnymi oznaczeniami dla tego obiektu są: 1I; 1I/2017 U1 oraz 1I/2017 U1 ('Oumuamua). Nazwa własna ciała została wybrana przez jego odkrywców - zespół Pan-STARRS, pracujący w obserwatorium Haleakala na Hawajach. " 'Oumuamua " to słowo hawajskiego pochodzenia, oznaczające zwiadowcę lub posłańca z odległej przeszłości.  

Co jeśli nie będziemy mieć pewności co do "międzygwiezdności" nowoodkrytego ciała? Wówczas zyska on tymczasową nazwę z prefiksem C/ lub A/ zgodną z przyjętymi regułami oznaczania komet lub planetoid. 

 

Ilustracja: Wizualizacja orbity planetoidy pozasłonecznej 1I. Źródło: StellaNavigator / AstroArts