Rok 2017 rekordowym pod względem nowych międzynarodowych obszarów ciemnego nieba

Niebo nad Aoteą

W mijającym roku powołano 19 międzynarodowych parków, rezerwatów, ostoi oraz społeczności ciemnego nieba. Zobacz w których krajach je utworzono.

W ostatniej dekadzie, idea tworzenia miejsc objętych ochroną nocnego krajobrazu rozprzestrzeniła się na wszystkich kontynentach. Jedną z form takiej ochrony są międzynarodowe obszary ciemnego nieba powoływane i certyfikowane przez Międzynarodowy Związek Ciemnego Nieba (IDA). Dotychczas powstało 86 takich obszarów na całym świecie, z czego dziewiętnaście, tj. niemal jedna czwarta, w 2017 roku. Największą część z powstałych w tym roku miejsc stanowiły parki ciemnego nieba, których utworzono 15. Najczęściej powoływano je w Stanach Zjednoczonych, gdzie odwiedzić można dziesięć z nich.

Spośród amerykańskich "gwiezdnych parków", najwięcej powstało na półpustynnych obszarach zachodniej części kraju. Charakteryzują się krajobrazami znanymi z filmów z gatunku westernów. Oprócz znakomitych warunków do prowadzenia obserwacji astronomicznych, posiadają w swoich granicach liczne gatunki nocnej fauny, które dzięki wprowadzeniu ochrony ciemnego nieba, mają większe szanse na rozwój w warunkach zbliżonych do naturalnych. Powołano także trzy parki w środkowej i wschodniej części kraju, w tym jeden na granicy z Kanadą.

Amerykańsko-kanadyjski park ciemnego nieba (Waterton-Glacier) jest największym pod względem obszaru z utworzonych w 2017. Zajmuje powierzchnię ponad czterech i pół tysiąca kilometrów kwadratowych. Pozostałe utworzone zostały na mniejszych obszarach, przy czym najmniejsze zajmują jedynie kilka/kilkanaście kilometrów kwadratowych.

Następnymi krajami, po Stanach Zjednoczonych i Kanadzie, które wzbogaciły się o kolejne parki ciemnego nieba są Węgry oraz Wielka Brytania. W obu tych krajach utworzono parki zajmujące kilkaset kilometrów kwadratowych niezamieszkałych terenów. Głośnym echem w lokalnych mediach odbiło się powołanie pierwszych parków ciemnego nieba w Danii (pierwszy w całej Skandynawii) oraz Izraelu (pierwszy na Bliskim Wschodzie), a także pierwszego parku certyfikowanego przez IDA w Hiszpanii.

Oprócz parków, powołano w 2017 r. tylko jeden rezerwat ciemnego nieba. Znajduje się w Idaho, w Stanach Zjednoczonych i obejmuje swoim zasięgiem cenne przyrodniczo tereny w centralnej części stanu, otoczone strefą buforową zajmującą okoliczne miasteczka. Jednym z tych miasteczek jest Ketchum, będące niegdyś miejscem zamieszkania Ernesta Hemingwaya, a od 2017 r. jedną z międzynarodowych społeczności ciemnego nieba. Do istniejących społeczności dołączyły również dwa wyspiarskie regiony: duńskie wysepki Mon i Nyord oraz nowozelandzka Great Barrier (międzynarodowa ostoja ciemnego nieba), zwana równiez Aoteą przez miejscowych Maorysów.

Więcej informacji:

Na zdjęciu: Nocne niebo nad nowozelandzką Aoteą. Źródło: IDA