Plebiscyt „Who is Who w polskim kosmosie” został zorganizowany przez Agencję Rozwoju Przemysłu, Space Agency oraz My Company Polska. Odbył się w dwóch turach. Najpierw zebranie kandydatów – osób i organizacji, które wyróżniają się w polskim sektorze kosmicznym, a następnie głosowanie nad kandydatami. Do finalnej puli trafiło 165 specjalistów oraz 18 organizacji, którzy zostali pogrupowani w 10 kategoriach. W dniach 5-10 listopada 2025 r., w głosowaniu wzięło udział prawie 1600 osób związanych z polskim sektorem kosmicznym.
Organizatorzy czyli Agencja Rozwoju Przemysłu, Space Agency oraz My Company Polska już od dawna przymierzali się do przeprowadzenia plebiscytu Who is Who w polskim kosmosie”. Przede wszystkim chcieli wykorzystać wyjątkowy moment, jakim jest rok lotu Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego, ponieważ jest to pierwszy od lat czas, w którym polski sektor kosmiczny naprawdę skonsolidował się wokół jednego tematu. Ten lot to nie tylko obecność Polaka na orbicie, ale też świetne eksperymenty i kilkaset osób, które wykonały ogromną pracę, by to było możliwe. Jednocześnie, ponad dekadę po wejściu do ESA i utworzeniu POLSA, polski sektor niesamowicie przyspieszył: wzrosła liczba kontraktów, a polskie technologie są coraz częściej dostrzegane przez partnerów zagranicznych i umieszczane w misjach orbitalnych i eksploracyjnych.
Badanie zostało przeprowadzone w dwóch turach. Najpierw pomiędzy 20 października a 3 listopada 2025 roku 350 przedstawicielek i przedstawicieli polskiego sektora kosmicznego zgłosiło kandydatury osób, które zasługują na wyróżnienie. Organizatorzy zebrali 460 propozycji osób i organizacji, które miały trafić do plebiscytu. Po usunięciu duplikatów do finalnego plebiscytu trafiło 165 osób i 18 organizacji. Kandydatury te przydzielono do 10 kategorii tematycznych, tj. m.in. robotykę, konstrukcję satelitów i urządzeń badawczych, rakiet i napędów, obserwację Ziemi, oprogramowanie dla misji kosmicznych, czy popularyzację wiedzy o kosmosie.
Respondenci, którzy wypełnili ankietę, pochodzili przede wszystkim z firm prywatnych i komercyjnych 53,93%. Znaczący udział miały także instytucje naukowo-badawcze - 19,65% oraz administracja publiczna - 10,02%. Mniejsze grupy reprezentowały organizacje edukacyjne i popularyzatorskie - 5,22%, odpowiedzi zaklasyfikowane jako inne - 9,89%, a klastry branżowe - 1,31%.
W drugiej części głosowania, która została zrealizowana w dniach 5-10 listopada 2025 r, wzięło udział prawie 1600 osób.
- W kategorii Decydenci i liderzy opinii wybrano Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego, astronautę projektowego ESA, specjalistę w zakresie radiacji, wieloletniego pracownika CERN, którego misja IGNIS znacząco wzmocniła międzynarodową widoczność polskich kompetencji i technologii kosmicznych.
- W kategorii Konstrukcja satelitów i urządzeń badawczych pierwsze miejsce zajął Jędrzej Kowalewski, założyciel i prezes Scanway S.A., który zbudował firmę o statusie międzynarodowego gracza w technologii obrazowania satelitarnego i systemów wizyjnych.
- W kategorii Konstrukcja rakiet i napędów liderem został Adam Okniński, dyrektor Centrum Technologii Kosmicznych w Łukasiewicz – Instytucie Lotnictwa, który kieruje zespołem rozwijającym technologie rakietowe i napędy kosmiczne.
- W kategorii Robotyka i eksploracja pierwsze miejsce przypadło Adamowi Dąbrowskiemu z Astroniki – specjalista od mechanizmów planetarnych i systemów robotycznych, który łączy praktykę przemysłową z wieloletnią pracą badawczą i dydaktyczną (wykładowca Politechniki Gdańskiej) w obszarze robotyki oraz systemów kosmicznych.
- W kategorii Nauka, edukacja i popularyzacja zwyciężył Maciek Myśliwiec, założyciel Space Agency, współpracujący z wieloma instytucjami kosmicznymi w Polsce i Europie. Wspiera współpracę uczelni z sektorem kosmicznym. Pomaga start-upom w budowaniu marki. Regularnie występuje w mediach przybliżając kosmos odbiorcom. Angażuje się w wiele projektów popularyzacyjnych.
- W kategorii Marketing i komunikacja najczęściej wskazywano Huberta Kijka, dziennikarza naukowego TVN24, autora programu „Kijek w kosmosie”, łączącego reporterskie doświadczenie z popularyzacją nauki.
- W obszarze Obserwacja Ziemi, ground segment i software liderką została Katarzyna Cichecka, która kieruje pracami nad systemami danych i kontroli misji w Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA).
- Kategorii Polki i Polacy w zagranicznych instytucjach i firmach przewodzi Rafał Modrzewski – współzałożyciel i dyrektor generalny ICEYE, kieruje rozwojem największej na świecie konstelacji satelitów SAR. Jego firma zapewnia globalne, wysokoczęstotliwościowe obrazowania Ziemi.
- W kategorii Wschodzące Gwiazdy pierwsze miejsce zdobył Karol Mostowy, menedżer projektów technologicznych w sektorze kosmicznych związany z Creotechem. Wcześniej pracował w Centrum Badań Kosmicznych PAN oraz w laboratorium badawczym Instytutu Lotnictwa, gdzie m.in. współpracował z NASA i ESA.
- W ostatniej kategorii, Organizacje, społeczności i stowarzyszenia, zwyciężyło Polskie Stowarzyszenie Profesjonalistów Sektora Kosmicznego (PSPA), największa organizacja integrująca specjalistów branży w Polsce.
Raport „WHO is WHO w polskim kosmosie” jest pierwszym tego typu opracowaniem, które w tak uporządkowany sposób przedstawia sylwetki kluczowych postaci i organizacji działających w branży. Pełna wersja publikacji jest dostępna na stronie Space Agency.
Źródło: Space Agency
Opracował: Paweł Z. Grochowalski
